Kapitalizm stworzyli cinkciarze?

Piątek
04.09.2009
Profesje wykreowane przez komunizm takie jak baba z cielęciną, konik, cinkciarz miały odejść razem z nim do historii. Jednak wcale tak się nie stało. Głęboko okopane w niszach – tak jak cinkciarze w hotelach – bronią się przed wyginięciem.
 

Cinkciarz był jednoosobowym, mobilnym kantorem, w jeansowej bluzie, w czasie Polski Ludowej urzędującym przed sklepami dewizowymi Pewex i Baltona, zakładami jubilerskimi, a także przed hotelami, bankami i na giełdach samochodowych. Nazwa pochodzi od wyrażenia "change money" (czyli na nasze "czincz many") wypowiadanego konspiracyjnym szeptem do wszystkich przechodzących obok cinkciarza osób.

Bony kupię!

Cinkciarz nielegalnie wymieniał dolary amerykańskie oraz w mniejszym stopniu inne waluty, w tym niezapomniane bony dolarowe PeKaO - zastępczy środek płatniczy, stosowany w okresie PRL. Bon służył komunistycznemu państwu do drenażu zasobów dewizowych Polaków. Bony były wydawane osobom, które otrzymywały przekazy pieniężne w twardej walucie z krajów tzw. I obszaru płatniczego (USA, Europa Zachodnia). Obywatele polscy pracujący na rzecz polskich firm za granicą, bądź otrzymujący przelewy zza granicy (wypłaty, spadki, darowizny itp.) w zamian za prawdziwe dolary, franki czy funty dostawali "równowartość" w bonach.

Gra w wolno-nie-wolno

W pierwszym okresie PRLu (lata pięćdziesiąte i sześćdziesiąte) wszelki obrót dewizami był zakazany, i z początku restrykcyjnie karany. Od stycznia 1960 roku, waluty które ludzie przetrzymali sprzed wojny albo które przywieźli wracając z Zachodu, skupował państwowy bank wydając bony zamiast dolarów. Od lat 70. aż do zniesienia zakazu w 1989 roku na handel walutami patrzono już przez palce. Cinkciarze oferowali wyższy kurs wymiany niż państwowe banki. Byli wciąż nielegalni, ale w gruncie rzeczy akceptowani przez władze, bo stanowili dla władzy źródło walut potrzebnych na zakup zachodniej myśli technicznej. Wymiana pieniędzy u cinkciarzy była jednak - jak zawsze w obrocie czarnorynkowym - dokonywana z dużym ryzykiem.

Balcerowicz musi podziękować

Większość cinkciarzy zniknęła w 1989 roku, wkrótce po tym, gdy wprowadzono w życie nowe prawo dewizowe, które zalegalizowało prywatny obrót walutami obcymi w kantorach wymiany. Ci z cinkciarzy, którzy o planowanych zmianach przepisów wiedzieli wcześniej i dysponowali większą gotówką, byli w stanie dosłownie nazajutrz po wejściu w życie nowych przepisów otworzyć kantory albo nawet całe sieci kantorów wymiany walut. W ten sposób nagle stali się legalnymi biznesmenami, a dla niektórych z nich operacja ta była okazją do błyskawicznego uzyskania wielkiej fortuny, która obecnie procentuje w całkowicie już legalnych inwestycjach. Polski kapitalizm zanim postawi pomnik Balcerowiczowi powinien zadośćuczynić zawodowi, który okazał się inkubatorem karier biznesowych w Polsce. Na razie cinkciarzy w pewien sposób uczcił Olaf Lubaszenlo kręcąc o nich film Sztos z Cecarym Pazurą i Janem Nowickim.

Arkadiusz Słodkowski

źródła: http://pl.wikipedia.org/wiki/Cinkciarz; http://www.wiedza.servis.pl/art/Bon_pekao


POPULARNE NA FORUM

Rodzinny biznes: kłopoty na bank?

You have done such a great work with complete dedication in this site steamwalletgenerator

11 wypowiedzi
ostatnia 18.07.2018
Biznes po stronie dobra

Free NCERT Solutions for the class 6, 7, 8, 9, 10, 11 and 12 for the subjects Maths, Science, Hindi, Physics, Chemistry, Biology, English, Social Science (History, Geography,...

20 wypowiedzi
ostatnia 18.07.2018
Biznes po stronie dobra

forum is very good.

20 wypowiedzi
ostatnia 18.07.2018
Hodowla psów: Trudne życie hodowcy

Within the same manner that inbreeding among human populations can boom the frequency of commonly rare genes that cause sicknesses, the selective breeding that created the...

86 wypowiedzi
ostatnia 18.07.2018
Hodowla psów: Trudne życie hodowcy

A Best Essay Services study which dog breeders to avoid. ... The term "Outdoor breeder" is every now and then used to explain dog breeders with little experience or...

86 wypowiedzi
ostatnia 18.07.2018
Planuję założyć własną działalność - od czego zacząć?

Hej, od czego zacząć? Zakładając, że przoedmiot działalności masz ustalony, ja skupiłabym się na formie platności. W dzisiejszych czasach, ludzie chcą płacić...

102 wypowiedzi
ostatnia 17.07.2018
Hodowla psów: Trudne życie hodowcy

Assignment help service in usa for the student seeking help. We are provide the assignment help, writing service with the professional academic writer in minimal price.

86 wypowiedzi
ostatnia 17.07.2018
Hodowla psów: Trudne życie hodowcy

assignment help

86 wypowiedzi
ostatnia 17.07.2018