Słownik franczyzy i biznesu: Instrumenty finansowe

I. Instrumenty finansowe według ustawy o instrumentach finansowych

Zgodnie z prawem polskim instrumentami finansowymi są:

  1. papiery wartościowe;
  2. niebędące papierami wartościowymi:
    • tytuły uczestnictwa w instytucjach zbiorowego inwestowania (certfikaty inwestycyjne, jednostki uczestnictwa),
    • instrumenty rynku pieniężnego,
    • finansowe kontrakty terminowe oraz inne równoważne instrumenty finansowe rozliczane pieniężnie, umowy forward dotyczące stóp procentowych, swapy akcyjne, swapy na stopy procentowe, swapy walutowe,
    • opcje kupna lub sprzedaży instrumentów finansowych, opcje na stopy procentowe, opcje walutowe, opcje na takie opcje, oraz inne równoważne instrumenty finansowe rozliczane pieniężnie,
    • prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio lub pośrednio od wartości oznaczonych co do gatunku rzeczy, określonych rodzajów energii, mierników i limitów wielkości produkcji lub emisji zanieczyszczeń (pochodne instrumenty towarowe),
    • inne instrumenty, jeżeli zostały dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym na terytorium państwa członkowskiego lub są przedmiotem ubiegania się o takie dopuszczenie.

II. Instrumenty finansowe według ustawy o rachunkowości

Przez instrument finansowy rozumie się przez to kontrakt, który powoduje powstanie aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego albo instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron pod warunkiem, że z kontraktu zawartego między dwiema lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze, bez względu na to, czy wykonanie praw lub zobowiązań wynikających z kontraktu ma charakter bezwarunkowy albo warunkowy.

Według ustawy o rachunkowości do instrumentów finansowych nie zalicza się w szczególności:

  • rezerw i aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego,
  • umów o gwarancje finansowe, które ustalają wykonanie obowiązków z tytułu udzielonej gwarancji, w formie zapłacenia kwot odpowiadających stratom poniesionym przez beneficjenta na skutek niespłacenia wierzytelności przez dłużnika w wymaganym terminie,
  • umów o przeniesienie praw z papierów wartościowych w okresie pomiędzy terminem zawarcia i rozliczenia transakcji, gdy wykonanie tych umów wymaga wydania papierów wartościowych w określonym terminie, również wtedy, gdy przeniesienie tych praw następuje w formie zapisu na rachunku papierów wartościowych, prowadzonym przez podmiot upoważniony na podstawie odrębnych przepisów,
  • aktywów i zobowiązań z tytułu programów, z których wynikają udziały pracowników oraz innych osób związanych z jednostką w jej kapitałach,
  • umów połączenia spółek, z których wynikają obowiązki określone w art. 44b ust. 9 ustawy o rachunkowości.

III. Instrumenty finansowe według dyrektywy w sprawie wykorzystywania poufnych informacji i manipulacji na rynku (nadużyć na rynku)

Według dyrektywy pojęcie "instrumenty finansowe" oznacza:

  • zbywalne papiery wartościowe według definicji zawartej w dyrektywie Rady 93/22/EWG z dnia 10 maja 1993 r. w sprawie usług inwestycyjnych w zakresie papierów wartościowych,
  • jednostki uczestnictwa w przedsiębiorstwach zbiorowego inwestowania,
  • instrumenty rynku pieniężnego,
  • kontrakty finansowe typu futures, w tym równoważne instrumenty rozliczane w gotówce,
  • umowy terminowe na stopy procentowe,
  • kontrakty typu swap dotyczące stopy procentowej, walut lub udziałów,
  • opcje nabycia lub zbycia instrumentów objętych tymi kategoriami, wraz z równoważnymi instrumentami rozliczanymi w gotówce. Kategoria ta obejmuje w szczególności opcje walutowe i opcje stopy procentowej,
  • towarowe instrumenty pochodne,
  • wszelkie inne instrumenty dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w Państwie Członkowskim lub ubiegające się o zezwolenie o dopuszczenie do obrotu na takim rynku.

źródło: www.skarbiec.biz