Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje obniżyć stawki opłat sądowych, uprościć je, a w przyszłości odciążyć sędziów od zajmowania się tymi ubocznymi w procesie kwestiami. Przewiduje to projekt całkowicie nowej ustawy o kosztach sądowych, do którego dotarła „Rz” Koszty sądowe to obecnie opłata kancelaryjna i wpis. Przygotowany właśnie przez Komisje Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego przy Ministerstwie Sprawiedliwości projekt proponuje, by obie nazywać opłata sądową. (...)

Komisja proponuje, żeby opłata sądowa (czyli dzisiejszy wpis) miała charakter stały w takich sprawach jak rozwód, podział majątku, zniesienie współwłasności, dział spadku. Do tej pory należało uiścić wpis stosunkowy, czyli odpowiedni procent od wartości sporu. (...) Według projektu osoby, które będą chciały sądownie znieść współwłasność, podzielić majątek lub dokonać działu spadku, zapłacą 2 tys. gdy są w konflikcie, a jeżeli przedstawią zgodny projekt podziału – 500 zł. (...) Dzięki temu postępowanie będzie krótsze o co najmniej miesiąc, nie mówiąc o tym, że strony zapłacą mniej. Z góry też będą wiedziały, czy stać je na proces sądowy czy nie.(...)

Opłaty stałej nie będzie jednak w sprawach o wszelkiego typu świadczenia pieniężne (z wyjątkiem spraw, które trafiają do postępowania uproszczonego), np. o niezapłacone faktury. W tych wypadkach sądy nadal będą pobierały opłatę stosunkową, czyli jej wysokość będzie zależała od wartości przedmiotu sporu; będzie jednak niższa niż obecnie. W tej chwili wpis może wynieść maksymalnie 8 proc., projekt proponuje zmniejszenie go do 5 proc. (obecnie 5-proc. stawka pojawia się dopiero przy bardzo wysokich kwotach). Nie uszczupli to jednak budżetu sądów, ponieważ inny przepis projektu przewiduje, że przedsiębiorcy nie będą mogli ubiegać się, tak jak dotychczas, o zwolnienie od kosztów sądowych (z wyjątkiem będących w stanie upadłości lub likwidacji). (...)

Więcej: Renata Krupa-Dąbrowska, Rzeczpospolita, 12 sierpnia 2002